skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Ans Holman
Ans Holman RA Tilburg
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Ans Holman
Ans Holman RA Tilburg

De Ongeschoeide Karmelieten OCD

Rien Wols
Rien Wols Bhic
vertelde op 17 mei 2017
bijgewerkt op 5 juni 2018
De vroeg-dertiende-eeuwse Orde der Karmelieten leefde volgens het principe van collectieve armoede. Nadat de paus in de vijftiende eeuw de kloosterregel op dat punt versoepeld had, groeiden er misstanden in de ogen van sommige monniken.

Dat leidde in de zestiende eeuw tot een hervormingsbeweging binnen de orde, geïnspireerd door Theresia van Avila  en Johannes van het Kruis, die uiteindelijk een splitsing tot gevolg had in een gematigde en een strenge tak van de orde. De eerste noemde zich Geschoeide Karmelieten tegenover de tweede, de observanten (gestrengen) die zich Ongeschoeide Karmelieten noemden, omdat zij geen schoeisel droegen als uiterlijk teken dat zij de oorspronkelijke (strengere) leefregel volgden.

De Ongeschoeide Karmelieten zijn als contemplatieve orde door Johannes van het Kruis gesticht in 1568 te Durvelo bij Avila (Spanje), enkele maanden nadat hij Theresia had vergezeld bij de stichting van haar karmelietessenklooster in Valladolid.

Naar de (mede)stichteres heetten de Ongeschoeide Karmelieten soms ook Theresianen. De (uitgebreide) Latijnse naam is Ordo Carmelitarum Discalceatorum (Beatae Mariae Virginis de Monte Carmelo), ofwel de Orde der Ongeschoeide Karmelieten van de Heilige Maagd Maria van de Berg Carmel, kortweg Ongeschoeide Karmelieten. Theresia van Avila en Johannes van het Kruis zijn beide vooral bekend als mystici.  

De orde kent zowel priesters als lekenbroeders. Sinds de tweede helft van de zeventiende eeuw is men in Nederland aanwezig. Na een terugval in de achttiende eeuw, werd de orde in 1872 opnieuw in Nederland gevestigd.

In 1871 waren de mannelijke en de vrouwelijke tak tot één orde gefuseerd. Naar aanleiding van de Kulturkampf in Duitsland  werd rond 1876 vanuit de Beierse provincie een klooster in Geleen gesticht. Toen er voldoende Nederlandse Karmelieten waren opgeleid, werd in 1925 vanuit Geleen het klooster te Waspik gesticht. In 1935 werd de Nederlandse semi-provincie opgericht en in 1960 werd de orde in Nederland echt een zelfstandige provincie.

In Noord-Brabant zijn er naast het Waspikse klooster van de H. Theresia van Lisieux ook nog korte tijd Karmelieten gevestigd geweest in het klooster H. Jozef (Nieuw-Bloemendaal) te Handel. Buiten Noord-Brabant waren er kloosters in Hazerswoude en Geleen. Buiten Nederland treffen we de orde aan in heel Europa, in Congo, op de Filippijnen, in India, Japan, Israël, Egypte, Noord- en Zuid-Amerika, Australië en Nieuw-Zeeland.

Foto’s
Johannes van het Kruis (1542-1591). Bron: Wikimedia.
Het kapittel van de ongeschoeide karmelieten in 1936. Bron: Katholiek Documentatie Centrum, fotonr. 3C10087

Bronnen
Jan Smits, Vademecum van religieuzen en hun kloosters in Noord-Brabant. Alphen a/d Maas, 2010.
Repertorium van Nederlandse zendings- en missie-archieven 1800-1960, lemma Karmelieten Ongeschoeid.
Website Karmelieten.

Reacties (2)

Ed Brenninkmeijer zei op 2 augustus 2022 om 18:49
LS.
Wat betreft de opsomming van klooster. En kerken, bevindt zich in Venetie eveneens ee een centrum, een kerk, waar ongeschoeide karmelieten aanwezig zijn.

Mvg. Ed Brenninkmeijer
Mariët Bruggeman
Mariët Bruggeman bhic zei op 3 augustus 2022 om 15:44
Bedankt voor deze aanvulling Ed. Ben je er toevallig zelf wel eens geweest?

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Doe mee en vertel jouw verhaal!