skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Lisette Kuijper
Lisette Kuijper Bhic
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Lisette Kuijper
Lisette Kuijper Bhic

Een poëziealbum uit Roosendaal (1941-1944)

Begin dit jaar werd een tweetal dozen vol fotoboeken van mijn op 89 jarige leeftijd overleden tante (een weduwe zonder kinderen) mijn woning ingedragen. “Wij doen er niets mee. Jij mag ze hebben. Kijk maar wat je ermee doet,” werd erbij gezegd.

Wat moet ik hiermee?

Fotoboek voor fotoboek bladerde ik door. Twee mensenlevens kwamen in fotovorm voorbij. De jeugdfoto’s van mijn oom had ik nooit eerder gezien. Enkele jeugdfoto’s van mijn tante wel (omdat mijn moeder er ook een identiek exemplaar van had bewaard). Wel jammer dat ik veel foto’s niet kon plaatsen v.w.b. datum en/of locatie.  De rol en naam van de gefotografeerden (waren dit ooms, tantes, neven en nichten?) en gebeurtenissen (bij welke gelegenheid is deze foto gemaakt?) bleven zo verborgen. Voor altijd? Waarschijnlijk wel.

Het poëziealbum (1941-1944) van Egbertdina Blok uit Roosendaal
Het poëziealbum (1941-1944) van Egbertdina Blok

Een geborduurd boekje

Een klein boekje met stoffen kaft trok mijn aandacht. Het bleek een poëzie-album te zijn. Al bladerend en de kleine rijmelarijen lezend kreeg ik oog voor de bijzondere inhoud. 

  • Het album (gedateerd 8.1.1941) was een verjaardagsgeschenk van mijn moeder aan haar zus die op deze dag 8 jaar oud was geworden.
  • “Niet knoeien svp” en “Niet met potlood in schrijven svp”  was zorgvuldig in sierlijke letters op de binnenzijde van het kaft en blz 1 geschreven. Ze was er dus zuinig op!

In dichtvorm is het volgende vastgelegd:

Dit boek behoort aan mij zolang ik hoop te leven
Egbertdina is mijn naam mij door de doop gegeven
Blok dat is mijn vaders stam
Dedemsvaart is de plaats waar ik ter wereld kwam.

De gedichten van haar vader en moeder op blz. 1 en 2 tonen veel genegenheid en godsvertrouwen. De dichtwens van mijn moeder dat haar zusje 100 jaar oud mocht worden is niet uitgekomen.  Wat wel uitkwam waren haar wensen voor “een ventje met een goed tractementje”  en “een huis wondermooi, ‘s-morgens vroeg uit de kooi”.  Mijn tante en oom hebben vele jaren in de zorg gewerkt. Zij maakten lange dagen van vroeg tot laat en ook in onregelmatige diensten. Toen zij huwden was er geen geld voor hun huwelijksreis, maar daarna is alles goed gekomen.

Bijdrage van E. Braithwaite in het album
Bijdrage van E. Braithwaite in het album

Ter herinnering

De familie was in 1941 in Roosendaal woonachtig. Vanaf 9 januari 1941 schreven navolgende Roosendaalse “kennisjes en vriendinnetjes” een gedichtje met hun naam (ter herinnering!):  M. Niekerk, J.F. de Heer, Maatje de Jonge, Nelly de Jonge, Jannie van Sabben, Jannie van Sluijs, Jantje Westerhof, Anna Willems, Nelly Minderhout, Basje en Adri Rietveld, Kaatje Leys, L. Oostendorp (die noteerde dat zij op 31 mei in de wieg was geworpen!), Betsy Boeren (geboren 19 november), E. Kloosterman (in de wieg gesmeten op 7 maart) en Mien Bredewolt.

Ook in de zomer 1942 werd er gedicht door Riet van Giels en later dat jaar door Joke Renu. T. Oostdijk uit Oud-Gastel gaf een goed raad: “Als je nog eens trouwt, zorg dan goed voor kachelhout”.

Nellie Klink uit de van Gilzestraat 18 in Roosendaal schreef in juni 1944 in het album. Het poezie-album ging in het oorlogsjaar ook mee naar Apeldoorn. In augustus 1941 schreven nicht Femmy en vriendinnetje Antoinette Tiemessen hun rijmpjes in het album.

Bijdrage van Hans Klamper in het poëziealbum
Bijdrage van Hans Klamper in het poëziealbum

Oorlog

Tot 7 november 1944 lijkt in het album de oorlog ver weg. Plots duiken de namen, registratienummers en Engelstalige gedichtjes op van de ingekwartierde Engelse militairen Sam, John, Ken en E. Braithwaite en twee onleesbare namen van soldaten van het 1st battalion Leicestershire Regiment. Er is zelfs een tekst in de Duitse taal van de hand van Hans Klamper (een Oostenrijker in dienst van het Britse leger). Hierna stopt het dichten. Het poëziealbum is tot de laatste bladzijde volgeschreven.

Inmiddels heb ik contact opgenomen met het historisch archief van de het Leicestershire regiment en hen een email gestuurd. Voor Roosendalers die in contact willen komen met de beheerders van dit archief hierbij hun e mailadres: remember@wartimememories.co.uk

Drie soldaten, die in het poëziealbum hebben geschreven. Helaas is niet bekend wie wie is
Drie soldaten, die in het poëziealbum hebben geschreven. Helaas is niet bekend wie wie is

Oproep

Bijna 80 jaar later lees ik op een zondagmiddag nogmaals alle teksten en gedichten en bekijk de poezieplaatjes. Het is inmiddels een historisch tijdsdocument geworden. Zou er nog een Roosendaal’s vriendinnetje in leven zijn die destijds een gedichtje in dit album heeft geschreven?

Ik hoor het graag via het BHIC!

Met als aanvulling het gedichtje dat Jannie van Sluijs heeft geschreven in het poezie-album:  

 

Reacties (7)

Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 30 oktober 2022 om 08:21
Oh, dat zou mooi zijn, Aart, als iemand die in dit album heeft geschreven hier zo reageren! (Ik ga de vraag ook via onze socials uitzetten, hopelijk bereiken we zo meer mensen...)
Marjolijn Dekkers zei op 31 oktober 2022 om 09:39
Vandaag heb ik de link gedeeld op DNA van Roosendaal fbgroep. Dus wat zou dit leuk zijn als er gehoor aangegeven word.
Saskia van Bavel (WBA) zei op 31 oktober 2022 om 15:24
Leuk! Ik heb de link ook gedeeld op Facebook van West-Brabants Archief. Hopelijk krijgen we wat respons
Marilou Nillesen
Marilou Nillesen bhic zei op 1 november 2022 om 08:42
Dank je wel, Marjolijn en Saskia! En inderdaad: hopelijk levert het reacties op. We wachten af...
Willem-Jan Trommelen zei op 17 april 2023 om 19:03
Op de algemene begraafplaats van Roosendaal ligt een Jannie van Sluijs begraven. Geboren 06-09-1926, overleden 16-03-1944. Ik zie dezelfde naam staan als een van de schrijvers in het poëzie-album. Wat heeft Jannie geschreven? Is er iets bekend over Jannie van Sluijs en haar vroege overlijden? Zijn het überhaupt dezelfde 'Jannies'?
Kun je me iets hierover vertellen?
Aart van Bockel zei op 23 april 2023 om 20:08
Hallo Willem-Jan,
De Jannie van Sluijs op de grafsteen algemene begraafplaats Roosendaal is dezelfde Jannie die op 5 maart 1941 in het poëzie boek van mijn tante heeft geschreven. Haar officiële naam is Jannetje Elizabeth van Sluijs (oudste dochter van Hendrik van Sluijs (1906-1975) en Johanna de Koeier ( 1903-?). Jannie was 17 toen zij overleed. De overlijdens oorzaak is mij (nog) onbekend. Het gezin woonde vanaf 12.9.1938 op adres Willemsstraat 51 te Roosendaal. Vader Hendrik was werkzaam bij de spoorwegen. Jannie had 3 jongere zussen en een jongere broer. Ik heb twee blz uit het album gefotografeerd en toegestuurd aan het BHIC. Zij verzorgen de publicatie bij het artikel. Tot slot: ik ga op zoek naar het nog ontbrekende antwoord op je vragen. Wordt vervolgd.
Norah zei op 23 april 2023 om 20:25
Aanvulling:

Johanna de Koeijer overleed te Roosendaal 29-01-1990. Ze ligt samen met haar man H. van Sluijs ook op het kerkhof Roosendaal begraven.
Mvg.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Geef mij een andere som.