skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Lisette Kuijper
Lisette Kuijper Bhic
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Lisette Kuijper
Lisette Kuijper Bhic

Jan van der Meijden, kunstsmid te Vught (1881 – 1958)

Johannes Paulus (Jan) van der Meijden (Vught 1881 – Vught 1958) werkt het grootste deel van zijn leven als kunstsmid in Vught, aanvankelijk in de smederij van zijn vader in de Dorpsstraat; vanaf 1928 is zijn smederij gevestigd aan de Kerkstraat (toenmalig nr 33).

Smid Jan van der Meijden
Smid Jan van der Meijden

Jan is afkomstig uit een smedengeslacht. Hij werkt als jonge, aankomende smid in Vught/Den Bosch, Frankrijk, België (Antwerpen, waar de vier oudste kinderen worden geboren) en in Rilland-Bath. Bij verschillende patroons heeft hij het vak geleerd.

Rond 1922 is hij met zijn gezin terug in Vught. Hij heeft er een florerend bedrijf, met enkele knechts in dienst. Ook zijn zoons Jan en Harry werken er enige jaren.

Jan is iemand die vol in het leven staat. Hij wordt in zijn jonge jaren, hij is dan ongeveer 20 jaar oud, veroordeeld wegens mishandeling (Strafvonnis ’s Hertogenbosch, nr 24.359); een uit de hand gelopen kermisruzie. Aan de vooravond van de Eerste Wereldoorlog wordt hij in Rilland Bath, waar hij dan woont, opgepakt wegens desertie, en ook weer vrij snel vrijgelaten. In de jaren vóór de Tweede Wereldoorlog is hij lid van de vrijwillige Vughtse brandweer. Hij is jarenlang bestuurslid van de smedenbond St. Eloy.

Smederij en woonhuis aan de Dorpsstraat 30 (vroeger: A399) in Vught, c. 1925
Smederij en woonhuis aan de Dorpsstraat 30 (vroeger: A399) in Vught, c. 1925

Jan is meer kunstsmid dan smid. Als kunstsmid maakt hij de prachtigste hekken, poorten, (buiten)lantaarns, zonnewijzers, schemerlampen, kandelaars, lantaarns; architecten weten hem te vinden. Hij werkt niet alleen met ijzer maar ook met koper. Werk van zijn hand hangt ook in het Vughtse raadhuis. Hij is een buitengewoon goed vakman.

Het werktenue van Jan bestaat uit een zwartgrijs gestreepte broek (als teken dat hij een volleerd meester (compagnon) was?) en een blauwe kiel. Hij gaat vroeg in de ochtend aan de slag, doet zijn klompen aan en neemt voor hij de keuken uit gaat een slok koude koffie van de vorige dag, direct uit de koffiekan. Hij stopt een tabakspruim in zijn mond.

Jan van der Meijden, geportretteerd door Reinier Pijnenburg, 1951 (bron: Vughts Museum)
Jan van der Meijden, geportretteerd door
Reinier Pijnenburg, 1951 (bron: Vughts Museum)

In 1951, hij is dan 70 jaar, wordt hij geïnterviewd door De Provinciale Noord-Brabantse Courant Het Huisgezin. Het interview wordt op 7 december 1951 geplaatst onder de titel ‘Failliet van het ambacht?’ Jan houdt er een vurig pleidooi voor het ambachtelijke werk, dat ‘je niet op school maar in de praktijk leert door jarenlang het werk van de patroon of meesterknecht af te kijken en jezelf langzaam maar zeker verder te laten scholen. En een werkdag van 8 ½ uur is echt te kort, omdat een smid elke dag een lange aanlooptijd nodig heeft. En piekeren,  kwam dat vroeger dan niet voor?’ ’Jazeker’, beaamt Jan, ‘namelijk over hoe je het werk zo mooi mogelijk kunt maken en niet over de prijs die je aan de klant moet berekenen’. Hij is dus een man van de oude tijd, maar wat een vakman!

Rond 1952 verkoopt Jan, die dan begin 70 is, zijn huis en het bedrijfspand aan Cor Hermens, uit Rosmalen, die er een constructiewerkplaats opent, HECO genaamd. De verkoop komt tot stand onder beding dat Jan en zijn vrouw in hun huis kunnen blijven wonen en hij in het bedrijf een klein smidsplaats kan behouden, met open vuur. Daar werkt hij nog dagelijks tot zijn vrij plotse overlijden in 1958. Hij is dan 76 jaar.

Het Vughts museum beschikt over een groot door Reinier Pijnenburg geschilderd portret van Jan op 70-jarige leeftijd en over een door hem vervaardigde lichtkroon. Jan vervaardigde voor zijn nieuwe woning aan de Kerkstraat in 1928 onder meer een open haard/vuurkorf (met signatuur) in de salon. Deze open haard is nu opgesteld in smederij Verhoeven in Ravenstein.

 

 

Reacties (7)

L de Bever zei op 2 april 2010 om 16:25
Wat een verassing om deze foto van onze oud buurman Jan vd Meijden aan te treffen.Het was een geweldige vakman,en zelfs de bekenste in de omgeving. In het Vughtse gemeente huis is veel kunstsmeedwerk van deze vakman te zien.

L.de Bever
Netty van Helvoort- van den Heuvel zei op 5 augustus 2011 om 15:13
Ik kreeg van een zus deze web-site door.Leuk om via een neef(Egbert ter Heine) iets van mijn opa te zien. Zelf heb ik verschillende foto's van opa's werkstukken.
Thea van der Last-van den Heuvel zei op 5 augustus 2011 om 17:13
Niet alleen het Vughtse gemeentehuis, maar ook ik heb nog werk van mijn opa Jan van der Meijden. Op de overloop hangt een smeedijzeren lamp en in de woonkamer een wandlampje. Hier ben ik erg blij mee. Ik herinner mij nog een smeedijzeren hekwerk, dat bij het woonhuis en de smederij stond.
Bestaat dit nog?
José van den Bersselaar-van den Heuvel 06-08-2011, 22:38 zei op 6 augustus 2011 om 22:33
Ook ik heb nog een aandenken van mijn opa Jan van der Meiden,nl.een smeedijzeren asbak.Vroeger veelvuldig gebruikt nu staat hij als sier in de woonkamer.
Angelique Romeo -de Kock (nicht van Klaartje en Egbert) zei op 23 augustus 2012 om 00:39
Wat leuk om mijn opa op deze site aan te treffen. Toevallig had ik het deze avond met mijn zoon over opa en de verdere familie. Egbert is mijn neef en de foto's zijn voor mij heel herkenbaar en dierbaar. Een foto hing bij ons thuis. Vaak ben ik daar geweest. Wat een verrassing!!Vaak heb ik als kind in de smederij gekeken.Bij mij thuis hangt nog een schemerlampje, gemaakt door opa.
Jan van Oudheusden zei op 18 november 2023 om 11:36
een vraag aan de auteur of een medewerker van het Vughts Museum:
Is Jan van der Meijden ook de maker van de koperen lichtkroon (ontwerp van architect Kropholler), die van 1934 tot 2001 in de Mariakerk te Vught hing, en thans in de kerk Sint-Jan de Doper te Waalwijk? Graag antwoord, i.v.m. een boek dat ik schrijf over de Waalwijkse Sint-Jan.
Norah zei op 18 november 2023 om 12:28
Dag Jan,

U kunt toch het beste informatie inwinnen bij de instantie zelf >>> https://www.vughtsmuseum.nl

Hier staat ook een telefoonnummer en adres vermeld. Ben bang dat er anders niet gereageerd wordt. Succes gewenst.
Mvg.

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Geef mij een andere som.

Lees ook deze verhalen