skip naar content skip naar hoofdnavigatie spring naar service navigatie
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Hilde Jansma
Hilde Jansma Bhic
Menu
sluit
Hulp nodig?

Chat is online op maandag t/m vrijdag van 10.00 - 16.00 uur en van 19.00 - 22.00 uur.

Op dit moment zijn we offline. Je kunt je vraag stellen via e-mail of WhatsApp: 06-12887717 (alleen berichtjes)

Meer informatie over de chat-service? Klik hier

Online op dit moment

Stel je vraag

Hilde Jansma
Hilde Jansma Bhic

De Bossche Stationsklokken

Na de Tweede Wereldoorlog werd het zwaar beschadigde NS station van ‘s-Hertogenbosch niet meer opgebouwd, maar eenvoudiger vervangen en in 1951 geopend. Ik herinner me Paaszaterdagmorgen in de vorige eeuw, waarbij in Den Bossche krant Het Huisgezin met foto’s aandacht werd besteed.

De iIngepakte stationsklok in maart 2015 (foto: Rini de Groot)
De ingepakte stationsklok in maart 2015 (foto: Rini de Groot)

Wanneer we als kind iets speciaals vroegen, zei ons Moeke: ‘Lieve kuukskes worden in Den Bosch gebakke.’ Bij bezoek aan de Brabantse hoofdstad was altijd mijn eerste blik het grote uurwerk op het stationsgebouw, ontwerp van architect Sybold van Ravesteyn (1889-1983). Het werd jaren negentig dat ik Den Bosch weer aandeed en bekeek het vernieuwde station, afschuwelijk, en miste het uurwerk.

Via Omroep Brabant vernam ik in maart 2015 dat alle onderdelen waren gevonden en dat SIEMei (Stichting Industrieel Erfgoed Meierij) in Veghel het uurwerk opnieuw ‘tot leven zou brengen.’ Door de verwachte drukte bezocht ik een week later het genoemde Industrieel Erfgoed, doch er was geen hond geweest. Een medewerker nam me mee en toonde de in verder gelegen hal opgeslagen gerestaureerde uurwerk met een gewicht 7½ ton. Er was grote ophef in Den Bosch: sommige Bosschenaren wilden de klok terug! Voor het  verdere verloop hierbij een filmpje.

(Tekst gaat verder onder de film)

En was verheugd, de uitslag werd: Enexis mag als eigenaar van de oude stationsklok van het in 1994 gesloopte NS station in Den Bosch zelf weten aan wie het die klok schenkt (Enexis-voorganger PNEM was destijds ook de schenker).

Het station van 's-Hertogenbosch in 1990 (foto: Wies van Leeuwen / Provincie Noord-Brabant. Bron: BHIC)
Het station van 's-Hertogenbosch in 1990. Op de gevel is de klok te zien (foto: Wies van Leeuwen / Provincie Noord-Brabant. Bron: BHIC)


De klok in Veghel (foto: Rini de Groot, 2021)
De klok in Veghel (foto: Rini de Groot, 2021)

Om het verhaal compleet te maken bracht ik onlangs een bezoek aan supermarkt Jumbo in Veghel en zag boven de ingang m’n begeerd, nu werkend uurwerk, met vergulde Romeinse cijfers en sierlijk gevormde wijzers. In mijn herinnering veel groter, hier ook weer, het voorwerp blijft de maat houden maar wij groeien! Het monumentale uurwerk was bij de opening van het Bossche station een cadeau van de PNEM, de Provinciale Brabantse Elektriciteits Maatschappij, aan de NS. Enexis schenkt het uurwerk aan SIEMei. In cirkelvorm staan  zes woorden: PRIJZE - NIEUWE - EENDRACHT MIJNE - NIJV ‘RE - STONDEN -. De eerste letters van de eerste vier woorden vormen de afgekorte naam van de PNEM, de laatste twee van NS (Nederlandse Spoorwegen). Om de tekst volledig te noteren moest ik enkele minuten wachten, de grote wijzer bedekte het woord MIJNE.

Het nieuwe Bossche station anno 2021 (foto: Rini de Groot)
Het nieuwe Bossche station anno 2021 (foto: Rini de Groot)

Bezocht ook het Bossche station en bekeek geconcentreerd de voorgevel, een fabrieksloods, het kon me niet bekoren. Rechts een silo waarop de stationsklok, een alledaags model uurwerk zoals die tegenwoordig overal te koop zijn, wat een afgang! De bovenste cilinderhelft gelijkt een oliedrum van de Duitsers, met zijn twee stalen ringen herinnert hij mij ook aan de ton waarop het varkensmachien geplaatst werd voor het maken van hun puree.

Duitse oliedrum
Duits olievat

Nam van het uurwerk een afbeelding op het moment van de wijzerstand, 10:10 u., zoals bij afbeeldingen gebruikelijk is. Daarna maakte ik een halve draai en miste de Drakenfontein! Bij navraag werd ik gerust gesteld: na een nodige renovatie zal die binnenkort weer terugkeren in volle glorie. Evenals het kunstwerk van de in 1983 overleden architect Sybold van Ravesteyn bleef het de fontein bespaard om weg te roesten in de vergeethoek!

En nogmaals die silo, is die soms gevuld met meel voor het bakken van de ‘Lieve kuukskes’ en de legio Bossche Bollen?

Reacties (8)

Marianne van Heeswijk zei op 4 maart 2021 om 08:49
Mooi verhaal weer Rini en hoe mooi zou de originele klok op die silo gestaan/ gehangen hebben! Mijns inziens destijds een gemiste kans van de architect door hem niet in het nieuwe ontwerp mee te nemen. Wel fijn dat de klok door Piet van der Poel ( in de video ) en zijn collega’s van SIEMij in ere is hersteld en nu weer gezien wordt, al is het dan in Veghel vlakbij andere silo’s :)
Mocht je nog ooit een verhaal willen schrijven over tractoren dan moet je ook bij Piet zijn. Hij heeft een hele verzameling prachtige exemplaren en met een mooie groene ging hij met ons jarenlang op pad voor een community art project, zie http://onzekathedralenbouwers.nl/index/index.php
Rini de Groot. zei op 5 maart 2021 om 00:13
Marianne, dat was een goed idee, maar beloofd is beloofd. Met tractoren heb ik geen herinneringen maar wel aan Le Roy.
En 'onze kathedralen bouwers' ken je de 'Eco Kathedraal' van Louis Le Roy, in Mildam, Heerenveen. Waaraan nog steeds wordt gewerkt met uit vrachtwagens aangevoerde bouw en straat stenen afval. Bezocht enkele jaren terug met een IVN wandeling.
Rini de Groot. zei op 5 maart 2021 om 00:28
En dat Duits Oliedrum ontdekte ik februari 2019 bij Aqua Best beurs verzamelt oorlogsgoed. Bij ieder bezoek is er wel iets voor aanvulling bij een verhaal.
(Dat is de 3e poging, in de hoop dat het nu wel lukt!)
Rini de Groot. zei op 5 maart 2021 om 00:28
En dat Duits Oliedrum ontdekte ik februari 2019 bij Aqua Best beurs verzamelt oorlogsgoed. Bij ieder bezoek is er wel iets voor aanvulling bij een verhaal.
(Dat is de 3e poging, in de hoop dat het nu wel lukt!)
Rini de Groot. zei op 5 maart 2021 om 00:28
En dat Duits Oliedrum ontdekte ik februari 2019 bij Aqua Best beurs verzamelt oorlogsgoed. Bij ieder bezoek is er wel iets voor aanvulling bij een verhaal.
(Dat is de 3e poging, in de hoop dat het nu wel lukt!)
Rini de Groot. zei op 5 maart 2021 om 00:28
En dat Duits Oliedrum ontdekte ik februari 2019 bij Aqua Best beurs verzamelt oorlogsgoed. Bij ieder bezoek is er wel iets voor aanvulling bij een verhaal.
(Dat is de 3e poging, in de hoop dat het nu wel lukt!)
Rini de Groot. zei op 5 maart 2021 om 00:28
En dat Duits Oliedrum ontdekte ik februari 2019 bij Aqua Best beurs verzamelt oorlogsgoed. Bij ieder bezoek is er wel iets voor aanvulling bij een verhaal.
(Dat is de 3e poging, in de hoop dat het nu wel lukt!)
Rini de Groot. zei op 5 maart 2021 om 00:28
En dat Duits Oliedrum ontdekte ik februari 2019 bij Aqua Best beurs verzamelt oorlogsgoed. Bij ieder bezoek is er wel iets voor aanvulling bij een verhaal.
(Dat is de 3e poging, in de hoop dat het nu wel lukt!)

Reageer op dit verhaal

Heb je al een account? Log in met je gegevens.

Heb je nog geen account? Plaats zonder inloggen, of Registreer een account

Help spam voorkomen en los de volgende som op:
Doe mee en vertel jouw verhaal!